Zakgeld

1 Wat is het?

Zakgeld is een manier van spelenderwijs leren omgaan met geld. De Gezinsbond en Nibud gegeven aan dat kinderen zo vroeg mogelijk moeten starten met het leren van de waarde van geld, door vanaf zes jaar zakgeld te geven.

Minder ervaring met briefgeld en munten

Vroeger hadden kinderen meet ervaring met munt en briefgeld dan tegenwoordig. dit komt omdat zakgeld en/of kleedgeld word gestort op een rekening en ze ouders vaak zien betalen  met een bankpas. Om de kennis te bevorderen van de waarde van het geld is het verstandig ze regelmatig cash zakgeld te geven.

Hoe consequent bent u met het geven van zakgeld?

Samen met u zoon bent u aan het winkelen. Na een hele dag inkopen hebben gedaan komt u uit in de speelgoedwinkel. Daar ziet u zoon een leuke Lego en wil deze graag hebben, maar helaas heeft hij hij zijn zakgeld al uitgegeven. Hoe consequent bent u als u zoon toch nog het ene artikel wilt, maar zijn zakgeld is op? Bent u voorbereid op de reactie: “Ik krijg ook nooit wat”?

Mag ik het dan voor deze ene keer? Ik krijg ook nooit iets?

Ook voor een keer is het niet goed om het product als nog te kopen. Ga niet over stag, hierbij is het belangrijk dat u consequent bent en het niet zielig vind. Op=op! Het kind moet leren van een vaststaand bedrag rond te komen.

Ik krijg ook nooit, iets is een manier om u als nog over te halen. Hij weet dat het niet zo is en dat hij vaak genoeg iets krijgt. Ga daarom ook niet in op dit gedrag. Door het negatieve gedrag om te draaien naar iets positiefs veranderd het gedrag. Leg uit wanneer het product wel gekocht kan worden. Bijvoorbeeld als je zakgeld voor 2 maanden spaart kan je wel kopen. Het is een leerproces als u het als nog koop of het geld leent,  leert u zoon er niks van.

Wanneer u het product wel koopt is de kans groot dat u zoon dit bij de volgende keer winkelen dit opnieuw gaat proberen en de situatie zich blijft herhalen.

2 Herkennen

Weet u hoeveel zakgeld gemiddeld is? 

Lees hier de tips voor ouders die hun kind financieel zelfredzaam willen maken. Over het algemeen word er begonnen met het geven van zakgeld rond de leeftijd van 6-8 jaar. Via onderstaand overzicht heeft u een indicatie wat andere ouders aan zakgeld geven:

Leeftijd Zakgeldbedrag (per week)

5 jaar €0,50, 6,7 jaar €1,- tot €2,–, 8,9 jaar €1,20- tot €2,-,

10 jaar €1,70- tot €2,-, 11 jaar €2,- tot €2,50, 12 jaar €3,- tot €4,60,

13 jaar €3,50 tot €4,60, 14 jaar €4,60 tot €4,95, 15 jaar €4,95 tot €5,75,

16 jaar €4,85 tot €5,95, 17 jaar €5,- tot €6,90, 18 jaar €5,95 tot €9,25

Bron:*Nibud Kinderonderzoek 2013, Nibud Scholierenonderzoek 2013

Wat weet u kind in de leeftijd van 6-9 jaar van geld en het omgaan er mee?

De leeftijd van 6-9 jaar is een leeftijd om te beginnen met zakgeld. Hierdoor leert u kind de waarden van het en om te gaan met geld. Ze kunnen zelf beslissen waar ze het zakgeld aan uit willen geven.

  1. Herkennen Kinderen in deze leeftijd kennen en herkennen de verschillende muntstukken en biljetten en kunnen deze op volgorde van waarde leggen. Ze herkennen de verschillende symbolen als het € teken, een bankpasje en het logo van de bank.
  2. Betalen Kinderen leren in deze leeftijd het geld tellen en hoe ze kunnen omgaan met geld. Ze weten dat geld maar 1x te besteden is. Dat er keuze gemaakt moeten worden, omdat nu eenmaal niet alles te koop is. Voor aanschaf van een product kan u kind de prijzen/producten zelf vergelijken en weet de waarde van het product. Kinderen in deze leeftijd kennen reclame, ze weten ook dat reclame vaak mooier word gemaakt dan het is. Ze kunnen de verleiders weerstaan.
  3. Wisselgeld Door uw kind kleine boodschappen af te rekenen, leert uw kind direct om te gaan met het wisselgeld en het controleren van het wisselgeld. Ze weten dat er meerdere mogelijkheden zijn om een bedrag te betalen, met meerdere munten en of biljetten. Om om te leren gaan met geldbedrag van het zakgeld zijn er spelletjes te koop. Voor meer informatie zie de link zakgeld.
  4. Kasboek Door het bijhouden van een simpel kasboek kunt uw kind een direct overzicht krijgen van de inkomsten en uitgaven. Hier kan uw kind zijn/haar zakgeld neer zetten en de producten die zij/hij heeft gekocht. Door dit al met regelmaat op te schrijven leert u uw kind het plannen van geld, overzicht te houden, sparen voor een doel. Na ontvangst en of uitgave weet uw kind waar het geld moet opbergen en hoe er veilig mee om te gaan. Kinderen weten de gevaren van het niet juist omgaan met geld en eventueel verlies van geld.
  5. Sparen In de leeftijd kan uw kind leren te sparen voor een klein doel en het doel van sparen. In het begint neemt u een doel van minimaal 3 weken sparen en dit kunt u steeds verder uit bouwen.
  6. Begrippen Ze leren de begrippen zoals contant geld, pinpas, geldautomaat, bankrekening, muntgeld, bankbiljetten, portemonee.

Het zakgeld voorschieten en het weer terug betalen en of inhouden van zakgeld.

Op deze manier leert u, uw zoon “lenen, schulden maken”, voor aankopen. Door het later weer in te houden schiet hij er verder niks mee op. Door 2 weken zakgeld in een keer te geven, betekend dat u zoon 2 weken geen zakgeld heeft. Het al heeft uitgeven en dus in de schuld staat bij u. Wanneer u zoon zijn zakgeld 2 weken op spaart kan hij het zelfde product zelf kopen zonder een schuld op te bouwen.

Het is beter u zoon een klusje tegen betaling te laten doen of gewoonweg sparen voor de aankoop.

3 Behandeling

  • Door zelf over zakgeld of kleedgeld te mogen beslissen, leren kinderen de waarde van geld kennen. Dat is belangrijk voor later, want dan moeten ze hun wensen ook kunnen afstemmen op hun portemonnee.
  • Het is erg belangrijk  dat uw kind al vroeg leer omgaan met geld. Dit kunt u bijvoorbeeld doen door zakgeld te geven. De gemiddelde leeftijd van het geven van zakgeld is tussen de 5 en 8 jaar.  Voor deze tijd kunt  u  door middel van spelletjes u kind leren wat de waarde van het geld is, zoals bijvoorbeeld een winkeltje met speelgoedgeld.
  • Vanaf een jaar of 12 kun je het zakgeld of kleedgeld ook overmaken naar een bankrekening. Dan leert je kind ook daar mee omgaan.
  • Geef het goede voorbeeld! Als jij laat zien hoe je je financiële wensen en mogelijkheden tegen elkaar afweegt, is de kans groter dat je kinderen dat later ook kunnen.

Welke regels zijn belangrijk?

Het is belangrijk om basisregels op te stellen wat u zoon moet kopen van zijn  zakgeld en wat er gebeurt als dit op is. Zet deze op papier en neem ze mee tijdens het winkelen of stel de vraag weet je regels nog?

  • Geef steeds hetzelfde bedrag op een vast tijdstip.
  • Spreek vooraf af hoe lang uw kinderen met het zakgeld moeten doen (bijvoorbeeld een week, maand of kwartaal) en wijk daar niet vanaf.
  • Geef duidelijk aan wat uw kinderen wel en niet van het zakgeld moet betalen.
  • Hou in gedachten dat zakgeld geen loon is en ook geen middel om te straffen.
  • Leer uw kind met zijn/haar zakgeld te sparen
  • Leer uw kind de waarde van het geld is iets goedkoop of duur (duurzaamheid van het product)
  • Maak de verleidende reclame bespreekbaar met uw kind

4 Gevolg

  1. Door uw kind niet van jong af aan te leren met geld, budgetplan heeft het op latere meer problemen met inkomsten en uitkomen van de maand.
  2. De kans is groot op schulden

5 Plan

  1. Het leren omgaan met geld kunt u niet vroeg genoeg mee beginnen dit kunt u in het begin doen met het spelen van een winkeltje en later het afrekenen in de supermarkt.
  2. Zakgeld is een vast bedrag op een vast tijdstip.
  3. Op = op!
  4. Spreek samen af wat je kind wel en niet van het zakgeld moet betalen.
  5. Zakgeld is geen loon en ook geen middel om te straffen.
  6. Motiveer je kind bij het sparen: bekijk samen regelmatig het saldo en hoe lang het nog duurt voordat het artikel gekocht kan worden. Zo leert je kind te plannen.
  7. Leren omgaan met grotere bedragen? Kleedgeld is daarvoor een goed oefenmiddel.
  8. Ziet u dat u kind het moeilijk vindt om rond te komen? Maak het bespreekbaar en ga samen op zoek naar oplossingen. Om dit in de toekomst te voorkomen kunt u een huishoudboek bij houden met alle uitgaven van het zakgeld. Laat uw kind dan opschrijven wat het met zijn geld doet. Praat over zijn uitgaven. Zo is het voor u zoon duidelijk vooraf aan het winkelen hoeveel hij nog te besteden heeft. Maak afspraken over wat er gekocht gaat worden van het nog besteedbare bedrag.

In de leeftijd 9-11 jaar kunt u een start maken met het leren op orde houden van de financiële zaken en de bijkomende administratie.

  1. Administratie op orde brengen In deze leeftijd herkennen en kennen kinderen wat belangrijke documenten zijn (diploma’s, rekeningafschriften, id, digid) en hoe ze deze het beste kunnen bewaren, voor zowel de digitale als de papieren versie. Controleer regelmatig samen het rekeningafschrift met u kind om te kijken of alles volgens plan verloopt. De kinderen weten wat de functie van een bank is en het verschil tussen een betaalrekening en een spaarrekening.
  2. Het plannen van het geld Het plannen van geld kunnen kinderen doen door het bijhouden van een simpel budgetplan. Hier in kunnen ook de spaardoelen worden opgenomen en de tijd die nodig om het bedrag bij elkaar te sparen. Kinderen kunnen nu beter en voor langere tijd sparen.
  3. Geld transacties uitvoeren Van de inkomsten die uw kind heeft, weet het zijn wensen op af te stemmen en binnen het budget te blijven. Omdat het geld maar 1x kan worden uitgegeven weten ze prioriteiten te stellen en dat verschillende voorkeuren kunnen leiden tot verschillende keuzes. Kinderen kunnen zelf aankopen doen en deze zelfstandig veilig betalen en berekenen hoeveel wisselgeld ze terug krijgen. Ze weten dat er meerdere mogelijkheden zijn van betalen bijvoorbeeld via sms, internetbankieren, of vaste telefoon.Voor u  kind een  aankoopt doet kan het,  het product vergelijken op prijs/hoeveelheid en op volgorde zetten van goedkoop naar duur.  Ze weten dat producten verschillend van prijs zijn en dat er duurder en goedkopere variaties/(huis)merken zijn en dat er verschillende factoren zijn die op invloed van de aankoop. De kinderen beseffen dat je bij sommige aankopen nog meer producten moet kopen om er gebruik van te maken.
  4. Zelf geld verdienen Kinderen kunnen in deze leeftijd helpen bij kleine klusjes waar een vergoeding tegen over staat. Ze begrijpen dat niet iedereen het zelfde inkomen heeft.
  5. Reclame & verleiders In deze leeftijd kunnen kinderen verleiders van reclame weerstaan en weten ze waar reclame voor is bedoeld. Ze kunnen u uitleggen waarom een bedrijf gebruikt maakt van reclame en begrijpen het hoe en waarom van bedrijven op sociaal media. Ze kennen en herkennen de verschillende soorten reclame die worden vertoont op televisie en radio, in televisieprogramma’s, in tijdschriften, op straat en winkels, op internet, in apps en sociaal media en in games.
  6. Gratis/merk producten Gratis betekend vaak dat er achteraf toch op een of andere manier betaald moet worden voor een product. (financiële consequenties aan verbonden kunnen zijn.) Kinderen beseffen dat er op een andere manier om geld word gevraagd en niet direct of rechtstreeks.Merkproducten zijn vaak de dure producten. Kinderen weten dat er naast het bedrag van het product ook een deel betaald word voor de merknaam van het product.
  7. Omgaan met lenen Kinderen weten wat lenen/rente is en hoe ze hiermee moeten omgaan. Ze weten dat er verschillende manieren van lenen zijn zoals bij de bank of bij vrienden  en wat hier de gevolgen van kunnen zijn.
  8. Verzekeren Kinderen weten dat er verzekeringen  zijn voor diefstal, kapot gaan van producten en/of brand  en dat deze (grote) financiële gevolgen kunnen hebben op het inkomen als er geen verzekering zou zijn.

Spelletje

Zakgeldspel Jumbo: Kinderen leren alles over betalen en sparen in het zakgeldspel! Het doel is om als eerste genoeg geld te sparen om een fiets te kunnen kopen. Geschikt voor kinderen vanaf 6 jaar. Wat doe je met je zakgeld?

Eindelijk, zakgeld! Maar wat doe je met je zakgeld? Heb je zin om over de kermis te lopen? Daar kun je eten kopen, geld verdienen of in attracties gaan. Maar als je een beetje geld spaart, kun je misschien wel een droomwens vervullen. Want wie zijn zakgeld slim inzet, wint. De kinderen beslissen zelfstandig, of en waarvoor zij hun geld uitgeven. Zo wordt het bewustzijn voor prijzen en rekenen met geld geoefend. Geschikt voor kinderen vanaf 6 jaar.

Hoeveel zakgeld heb jij? Door dit educatieve spel leren kinderen vanaf zes jaar met geld om te gaan. Geef je het geld uit of ga je sparen? Wie na vijf ronden het meest geld heeft, wint het spel! Voor 2 tot 6 spelers vanaf 6 jaar.

Het boodschappenspel Ravensburger Met het boodschappenspel worden kinderen spelenderwijs vertrouwd gemaakt met het boodschappen doen. Wat kosten de peren? Waar kun je worst en ham kopen? Heb ik nog genoeg geld voor tomaten? Wie slim inkoopt, is gauw weer met een volle tas thuis.

Door de digitale wereld, allerlei apps, online games en mobiele telefoon zijn kinderen nu meer en eerder bezig met geld en geldzaken. Hieronder vindt u een overzicht van lespakketten, materialen en games met het thema omgaan met geld voor kinderen van de basisschool.

Groep 1-2-3-4-5-6

  • Klasse!Kas Met de Klasse!kas hebben leerlingen van de basisschool zelf de beschikking over een beperkt geldbedrag. De kinderen kunnen dit bijvoorbeeld gebruiken om hun klas in te richten, materialen te kopen, acties te ondernemen en feestjes en uitstapjes te organiseren. Hierdoor oefenen en leren kinderen verantwoord om te gaan met geld zonder dat er sprake is van een verzwaring van het lesprogramma. Alle beslissingen worden gezamenlijk door de klas genomen.
  • Eurowijs leerkracht en eurowijskids.nl leerling Eurowijs is een financiële gastles voor de groepen 1/2, 3, 4 en 5 van de basisschool. Een bankmedewerker maakt de leerlingen bewust hoe ze verstandig kunnen omgaan met geld aan de hand van verschillende financiële onderwerpen.
  • Lesmateriaal Week van het geld Wijzer in geldzaken heeft samen met uitgever Zwijsen gratis lespakketten ontwikkeld voor de basisschool, waarmee leerkrachten de kinderen een handvat kunnen bieden om te leren omgaan met geld.

Groep 7-8

  • Nationaal Geldexamen In 2010 heeft Deloitte het initiatief genomen voor de ontwikkeling van het Geldexamen, een lesprogramma voor groep zeven en acht van het basisonderwijs dat kinderen bewust leert omgaan met geld.
  • Cash Quiz De Cash Quiz bestaat uit 12 vragen: 8 individuele vragen en 4 groepsvragen. Deze vragen gaan over 4 filmpjes die je te zien krijgt. Naast de vragen zijn er ook 4 fun-opdrachten. De Cash Quiz wordt gespeeld in groepjes van maximaal 5 leerlingen per groepje. Elke leerling krijgt een eigen invulkrant en potlood. Bedenk voor je groepje een groepsnaam en wijs iemand aan die de geldpot beheert. Probeer als groepjes zoveel mogelijk geld te verdienen door de vragen goed te beantwoorden. Het groepje met het meeste geld na 12 vragen, wint de Cash Quiz.
  • Word een held met je geldWord een Held met je Geld (c) is het ABN AMRO Foundation onderwijsprogramma dat 2000 medewerker-vrijwilligers van de bank in de gelegenheid stelt om een gastles te geven over het verantwoord omgaan met geld, binnen het basisonderwijs.
  • Geldspel Kinderen kunnen door het spelen van het Geld spel hun eigen Gelddiploma verdienen. Binnen ieder level bevinden zich educatieve filmpjes, quizzen en spellen. De Nibud leerdoelen voor omgaan met geld voor 8-12 jarigen zijn in de opdrachten op deze website verwerkt.
  • Geld en je leven! Financiële educatie van jongeren is van groot maatschappelijk belang. Immers, steeds meer jongeren hebben schulden. ‘Geld en je leven!’ speelt hier op in. Het is een interactieve lifestyle belevenis voor jongeren van 10 tot en met 16 jaar. Ook geschikt voor groep 7 en 8 van het basisonderwijs.
  • Hoe word ik rijk? Goed omgaan met geld is niet makkelijk. Er zijn zoveel keuzes op zoveel verschillende momenten in ieders leven. En veel beslissingen hebben financiële gevolgen. Dat geldt ook voor kinderen. Daarom is het belangrijk dat kinderen leren bewust om te gaan met geld.
  • Fame Game
  • Help ik heb geld
  • De KidsGeldwijs App
  • SNS Kidz ’n Cash

E-budgetvoorlichting

E-budgetvoorlichting

Welkom op het profiel van budgetvoorlichting. Met de informatie over schulden, inkomen, plannen maken, proberen we de taboe te doorbreken en het bespreekbaar te maken dat er altijd mogelijkheden zijn bij schulden als u erop tijd aanpakt.