Voedselverspilling

Stap 1 Signalen herkennen, oplossen

In Nederland word jaarlijks veel voeding weggegooid. Dit komt vooral omdat de datum op de producten zorgt voor verwarring en personen de producten vaak weggooien terwijl ze nog makkelijk te eten zijn. In Nederland leven 2 gevulde Amsterdam Arena die leven onder het minimum en van de voedselbank moeten leven. Daarnaast zijn er nog de personen die financiële problematiek hebben en problematische schulden hebben. Daarnaast zijn er nog veel gezinnen die leven in armoede.

Gedachten Hoe kan het dat er in Nederland er zoveel eten word weggegooid? Wat maakt dat mensen zoveel letten op een datum en niet uit gaan vanuit een eigen verstand? Wat maakt de datum zo belangrijk? Is er een gevaar voor de gezondheid als het product op of over de datum is? Voedsel word gevaarlijk wanneer het niet juist word bewaart en wanneer het is bedorven.

Gevoel Zijn producten nog wel goed? Hoe lang moet ik een product bewaren en hoe kan ik deze het beste bewaren? Ik neem deze producten nog mee want misschien komt er van het weekend nog wel visite.

Gedrag TGT = Te Gebruiken Tot. Staat meestal op groente of melk producten.  De TGT datum geeft aan dat een product niet meer verkocht mag worden in de winkel. Na de datum neemt de smaakt van het product af maar het product is nog goed. Door de datum op de producten word er veel weggegooid, terwijl deze producten vaak niks mis mee is. De producten staan in de koelkast.

THT = Te Houdbaar Tot staat meestal op producten die langer houdbaar zijn, zoals rijst of pasta. Op beide producten staat wel een datum maar wanneer de producten goed droog bewaard worden kunnen deze niet bederven. Van elke vijf pakken rijst die in Nederland worden gekocht, wordt 1,5 pak weggegooid. Deze producten kunnen buiten de koelkast.

Op de producten staat een datum deze is niet altijd hetzelfde. Voor sommige producten is het voldoende een jaartal te vermelden, bij andere producten word de dag en maand vermeld. Dit heeft te maken met de tijd dat een product goed is, tot 3 maanden = dag en maand. 3 tot 18 maanden = maand en jaar. 18 maanden + = alleen jaar.

Gebeurtenis De kliko zit vaak vol met eten wat nog gegeten had kunnen worden. Al het eten dat u gekocht heeft en daarna weggegooid in de kliko is geld verspilling. De kliko heeft er weinig aan, dus kortom u verspild geld, gooit het weg en heeft extra werk om de kliko schoon te krijgen.

Naast deze producten worden ook de misvormde of anders gekleurde producten weggegooid. In de supermarkt vind u alleen “perfect” producten, die niet 2 kleuren hebben of een andere vorm. Het product moet er perfect uit zien.

Gevolg Het is er vreemd dat in de wereld zoveel voeding word weggooit, terwijl er zoveel mensen zonder voldoende voeding zitten. Wereldwijd hebben 842 miljoen mensen niet genoeg te eten. Consumenten verspillen met 50 kilo per jaar. Dat is ongeveer €340 per huishouden.

  • Aantal personen in armoede in Nederland: 626.000  personen langdurig onder de minimum grens.
  • Aantal personen bij de voedselbank in Nederland:135.000 mensen in 2016.
  • Aantal personen problematische schulden in Nederland 1,5 miljoen huishoudens.

Wanneer voedsel bedorven is, zijn de meest voorkomende bacteriën salmonella, campylobacter en E. coli veroorzaken diarree of misselijkheid, soms met koorts. Meestal gebeurt dat pas meer dan twaalf uur na het eten. Een persoon kan een voedselvergiftiging op lopen wanneer voedsel niet juist is bereid of niet juist is bewaart.

 

Stap 2 Het maken van een doel

Stap 1 Plan de boodschappen zo veel mogelijk. Wat staat er nog in de kast? Wat moet er nog op? Koop niet te veel in een keer in, de kans is groot dat u een deel weg moet gooien. Maak een lijst van de producten die u minimaal nodig heeft. Lees het etiket van het product wat het advies is hoe u het product het beste kunt bewaren. Door producten op de juiste manier te bewaren kunt u ze langer bewaren en zal u minder weggooien.

Zorg dat u weet hoelang u producten kunt bewaren en waar u deze moet bewaren.

  • THT Ongekoelde producten zoals gedroogde pasta, en rijst, meel, koffie, snoep, frisdranken en conserven. Door goed te kijken, ruiken en proeven kunt u bepalen of het product nog eetbaar is
  • TGT Zeer bederfelijke producten zoals verse vis, vers gehakt en vlees, voorgesneden groenten en koelverse maaltijden. Na deze datum is het product niet veilig meer. Door voedsel kort na aankoop in te vriezen of te bereiden kunt u de houdbaarheid verlengen tot na de TGT-datum.

In blik groente of producten in blik zit veel zout en toegevoegde producten om het product langer goed te houden. Koop geen producten waarvan de verpakking stuk is of bij bijvoorbeeld een blik een deuk in zit.

Hoeveel geld kan een Nederlander gemiddeld per jaar besparen als je je best doet om minder voedsel te verspillen? €150,- per jaar.

Stap 2 Maak een vaste volgorde in de producten net als in een supermarkt eerst op vooraan, langer houdbaar achter aan. Bij aanschaf nieuwe producten achterste rij naar voren en de nieuwe producten er achter. Doe dit in zowel de koelkast als uw kasten als uw voorraad kast. Bewaar producten zoveel mogelijk inde originele verpakking. Wanneer u het anders verpakt schrijf de datum op het product en sluit het product goed af.

Stap 3 Zorg voor duidelijkheid in uw voorraad kast. Neem een aantal bakken met een deksel en klip handvaten. Deze sluiten de bakken goed af en houden uw product langer goed. Neem zoveel rechthoekige of vierkanten bakken, deze zijn het makkelijks te onderhouden. Om verwarring te voorkomen merk de bakken met een etiket van wat erin zit en tot wanneer het houdbaar is. Bewaar de voorraad op een droge donkere plek, waar geen vocht is. Controleer regelmatig de kast of er producten bijstaan die u nu moet op eten en zet -deze in uw  “gewone” kast zodat u deze niet kunt vergeten. Check deze minimaal 1 keer per week. Zorg voor duidelijkheid in uw vriezer, koelkast. Een vriezer moet minimaal 18 graden vriezen en hoe meer hoe langer uw product goed is. De meeste producten kun je ongeveer 3 maanden invriezen zonder kwaliteitsverlies. Zorg dat uw koelkast juist is ingericht.

Stap 4 Houd voor een week bij wat u eet een hoeveel u eet, hoeveel heeft u gekocht en wat heeft u weggegooid? Hoeveel heeft u deze week echt gebruikt? Hoeveel heeft u ingekocht? Klopt dit met elkaar? Wat maakt dat u te veel heeft ingekocht? Waarom heeft u het weggegooid en niet op tijd opgemaakt? Wat is de trigger hiervan? Door een goede planning van uw voeding en dit juist in te kopen en te weten hoelang producten goed zijn en blijven kunt u veel verspilling voorkomen. Door te kijken naar de trigger achter uw inkoopgedrag en het bereiden en gebruiken van het product krijgt u hier meer inzicht in, waardoor u dit kunt veranderen. Past uw inkopen aan op uw verbruik en koop niet onnodig te veel in. Als u te kort komt kunt u altijd nog naar de supermarkt die zijn tenslotte van 8.00 tot 2.00 uur open.

Bent u een grote eter of kleine eter? Houd voor een week u portie grote bij, heeft grote porties of eet u vaker op een dag? Eet  u 2 aardappels of zijn het er 4? Neem u een groentelepel groente of neemt u er 3? Hoeveel maaltijden heeft u gegeten? Heeft u extra fruit gegeten? Door te weten wat voor eter u bent u bent kunt u de boodschappen op aan passen en uw kook gedrag op aanpassen. Door op maat te koken en in te kopen heeft u minder vaak iets over. Houd u toch wat over of komt u iets tekort? Noteer dat dan en meet de volgende keer iets meer of minder af. Door te weten hoeveel u eet, kunt u een betere planning maken in uw inkoopgedrag en verbruik.

Kook u vaak met recepten? Hoe kwam de hoeveelheid uit, had u voldoende of had u net te kort? Print het recept en pas de hoeveelheden aan de situatie. Noteer dit direct naar de bereiding van de maaltijd anders bent u het de volgende keer dat u het recept gebruik het vergeten of u denkt niet aan de hoeveelheden aan te passen, Door het recept te maken van bijvoorbeeld 3 personen naar 1 persoon is het makkelijker te berekenen hoeveel u nodig heeft, ook al kookt u het recept voor meerdere persoon.

Stap 3 Plan maken

Voedingsmaten

Zuivel: Yoghurt, melk, vla, boter en kaas. Een schaaltje yoghurt of vla is 150 ml, een glas melk is 150 ml , een plakje kaas is 20 gram
Drinken: Sappen, frisdrank, bier, wijn. Een kopje is 125ml, een glas is 150 ml, bier glas is 250 ml, wijn glas 125 ml.
Brood: Een heel brood heeft 24 sneetjes samen met de kapjes. Een snee brood is 35 gram, een half brood 400 gram, een bolletje is 50 gram
Groente: Een portie groenten (3 opscheplepels) is 150 gram
Fruit: Een appel, sinaasappel, peer of banaan is 125 gram, een mandarijn 65 gram
Aardappelen: Een kleine aardappel is 50 gram, een grote aardappel is 100 gram
Pasta/Rijst: 2 opscheplepels is 100 gram
Vlees/Vleeswaren : Een plakje is 15 gram, een gehaktbal is 100 gram, een karbonade 150 gram

Het plan

Stap 1 Hoeveel boodschappen heeft u per week nodig? Wat is het minimale wat u nodig heeft? Hoe kunt u voorkomen dat u goed eten weggooit? Maak een planning van uw dagelijkse boodschappen en reken het zo precies mogelijk ui, zodat u niet te veel producten aanschaft.  Door goed in te kopen kunt u jaarlijks veel geld besparen.

Houd voor 1 maand bij wat u weggooit. Schrijf iedere keer dat u iets weggooit op wat u weggooit en waarom. Hierdoor word u bewust hoeveel u verspilt en weggooit, waardoor u dit kunt veranderen om minder voedsel te verspillen.

Doe boodschappen volgens het 4 stappen plan

  1. Controleer uw kast, wat ligt er nog, wat moet op en wat heeft nu nog nodig. Maak hier een foto van als u mocht twijfelen in de supermarkt kunt u zien of u het product nog heeft of dat u iets minder kunt aanschaffen.
  2. Maak een lijst voor de boodschappen met de benodigde hoeveelheden. Maak de lijst aan de hand van de volgorde van de winkel.
  3. Plan de maaltijden die u die week gaat eten. Bedenk voor de gehele week wat u hiervoor nodig heeft?
  4. In de supermarkt let op de datum van het product, wanneer wilt u het gaan gebruiken? Eet u het vandaag op of is de bedoeling dat het een paar dagen blijft liggen?

Stap 2 Koelkast temperatuur is 4 graden. Controleer regelmatig of de temperatuur van uw vriezer of koelkast nog goed staat. Zet de het aantal graden in de zomer wat lager, door de warmte is het al snel warmer in de koelkast, waardoor producten sneller bederven. Houd u koelkast en vriezer bij, maak het regelmatig schoon en verwijderd de ijs laag in uw vriezer voor bacteriën groei in uw koelkast tegen te gaan en voor een optimale koeling. Vervang koelkast en vriezers van 5 jaar en ouder, deze verbruiken meestal veel stroom en koelen meestal minder goed.

Stap 3 Beoordeel zelf of een product nog goed is . Op het product staat een datum, maar hoe ziet het product er zelf nog uit? Ruikt het nog goed en ziet het product er nog normaal uit? Dan is het product nog goed. De datum op een product zorgt ervoor dat een product snel word weggegooid. Wanneer u champignons koopt op de markt staat geen datum, deze worden weggegooid wanneer ze echt niet meer goed zijn. De champignons van de supermarkt bevatten wel een datum en deze worden dan ook vaak weggegooid omdat ze op of over de datum zijn. Bekijk het product en proef het eerst voor u het weggegooid. Gooi producten met een verstreken TGT-datum weg. TGT (Te gebruiken tot) dit is de uiterste dag dat het product nog goed is, vries het product nog in of zorg dat u het als nog klaar maakt. Dit geldt voor vis en vlees.

Stap 4 Koken op maat Neem een vaste maat van koken. Bijvoorbeeld bij rijst koken 1 theekopje rijst en 2 kopjes water is genoeg voor 3 personen.  Door het nemen van een vaste maat bij het koken kookt u precies voldoende, waardoor u minder hoeft weg te gooien en hierdoor minder verspild. Hierdoor heeft u minder kliekjes en restjes over die net te weinig zin voor nog een maaltijd. Handige dingen om de juiste maat te meten zijn een kopje, een mok, een weegschaal of maatbeker

 

Gezonde voeding is belangrijk voor een gezonde balans tussen lichaam en geest. De voedingscoach geeft u tips en informatie over gezond voeding en beweging.

2 thoughts on “Voedselverspilling”

  1. @voedingscentrum TIP: Schimmel in je pot jam, groentespread of pindakaas? Gooi de hele pot dan weg. Onzichtbare schimmeldraden kunnen zich namelijk toch verspreid hebben. Harde kaas is een uitzondering. Je kunt 1cm rond de schimmel wegsnijden en de rest opeten.

Wij horen graag uw reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.