Feestdagenstress kinderen

1 Wat is het?

Feestdagenstress is de stress rondom de sinterklaas periode en rondom kerst. Rond deze dagen heeft heel Nederland en misschien wel verder last van extra stress dus u bent niet de enige. Voor personen die gevoelig zijn, kan deze tijd extra extra stress met zich mee brengen. Zoals bijvoorbeeld de drukke muziek in de winkels of de extra kerstverlichting buiten. Hierdoor kunnen gevoelige personen makkelijk overprikkeld raken wat stemmingswisselingen met zich mee kan brengen. Voor gevoelige personen kan het helpen om alles overzichtelijk te hebben, hoe overzichtelijker, hoe duidelijker het is, hoe meer rust het geeft.

2 Herkennen

  1. Signalen herkennen = Kijk terug naar kerst vorig jaar, wat ging hier goed? Wat ging hier minder goed en waar lag dat aan? Wat zou u deze kerst willen veranderen of verbeteren zodat dit minder voorkomt of voorkomen kan worden? Wat kunt u leren van vorig jaar, noteer dit in het dagboek wat u met de feestdagen kunt bijhouden om er volgend jaar weer van te leren, hiervoor kunt u gebruik maken van de schema.
  2. Een rustig kerststukje kan ook sfeer in huis geven in plaats van een kerstboom met verlichting. Vaak geven de lichtjes en de ballen extra prikkels. Houd het zoveel mogelijk rustig en niet te veel spullen.

De grote van de groep, alleen het gezin of bij familie?

De grotere groep, zorgt ervoor dat al snel erg druk is ook al word er alleen gesproken. De stemmen door elkaar is voor iemand die hooggevoelig is erg storend en niet te volgen. Doordat het storend is word de persoon continue geprikkeld en getriggerd met gevolg dat de persoon alleen maar meer prikkels krijgt te verwerken. Hierdoor kan de persoon zich meer terug trekken in zich zelf en helemaal in gedachten zijn en niet deelnemen aan een gesprek.

Het onverwachte

Het onverwachte van het diner wat zal het zijn, hoe zou het smaken, hoe zou het verlopen? Dit zorgt voor extra prikkels en stress bij zowel kinderen als volwassen, voor beide is het dan ook belangrijk vooraf alles zo duidelijk mogelijk te hebben, om zo min mogelijk prikkels te ervaren.

Het hebben van een gezellig en leuk kerstdiner met overgevoelige of hooggevoelige personen. Door het maken van een doel kunt u makkelijker en sneller reageren met het kerstdiner, u heeft er al eens over nagedacht en heeft een oplossing gevonden die u dan kunt toepassen.

  • Hoe kunt u prikkels verminderen, maar het toch gezellig houden?
  • Hoeveel personen komen er? Hoe kent u hiervan en hoeveel niet? Is het veel drukker dan anders?
  • Hoe is de omgeving? Is het erg druk met kerstversiering? Zou dit aangepast kunnen worden?
  • Hoe kunt u pauzes nemen?
  • Wat kunt u doen wanneer u overprikkeld bent?

Het sinterklaasjournaal is gemaakt voor kinderen over een verhaal van sinterklaas en zwarte piet, die na aankomst in het land woont in het pietenhuis, het is 2 weken voor sinterklaas te zien op npo3. Veel kinderen vinden het erg leuk en zitten vol spanning te wachten op de eerste aflevering van het sinterklaasjournaal.

Het kijken kan leuk zijn, maar als het spanningen oplevert, zorg dat het leuk blijft het is een leuk gezellig feest. De verhaallijn kan erg spannend zijn en de pieten hebben vaak druk gedrag dit kan te veel zijn voor kinderen die snel overprikkeld zijn. Stem het zoveel mogelijk af op uw kind.

3 Behandeling

  1. Overprikkeld winkels = Raakt u overprikkeld van het winkelen, neem wat meer boodschappen in een keer mee zodat u iets minder in de winkel bent. Vermijd zo veel mogelijk de drukke tijden zoals 3 dagen voor sinterklaas en 1 week voor kerstmis de winkels. Als u weet dat u het overprikkeld, kunt u dit beter niet opzoeken. Alles kunt u binnen hebben voor deze dagen. De boodschappen kunt u ook bestellen en thuis laten bezorgen. Let wel op dat u dit na deze momenten wel weer aanpast naar het normale, anders gaat u steeds vaker plekken of drukte vermijden.
  2. Overprikkeld = Met de feestdagen kan er door de stress stemmingswisselingen optreden. Hierdoor kunnen personen sneller boos worden of in woede uitbarsten terwijl er weinig aan de hand lijkt. Wat kunt u doen om deze wisselingen aan te pakken? Kent u de signalen van uw stress? Kan het helpen om frisse lucht te nemen op dat moment of even iets anders te gaan doen? Wat zijn uw mogelijkheden aan de hand van uw planning? Blijf niet in de situatie zitten, maar zoek een verandering, alleen dan zal het afnemen.

Sinterklaas

  • Voor kinderen die hooggevoelig zijn, autisme of adhd hebben kan Sinterklaas zorgen voor veel prikkels en kunnen zij sneller overprikkeld raken. Voor deze kinderen is het belangrijk een duidelijke structuur aan te houden.
  • Voor dat pakjesavond begint is duidelijkheid erg belangrijk, zodat uw kind weet wat net mag verwachten en wat er van uw kind word verwacht. Hierbij is het belangrijk om de volgende punten met uw kind te bespreken en zijn of haar mening hierin mee te nemen, het is tenslotte een kinderfeestje.
  • Voor sommige kinderen kan het makkelijk zijn en beter te begrijpen als u een soort van draaiboek maakt met pictogrammen, zodat ze aan de hand van de afbeeldingen duidelijk kunnen zien wat er gaat gebeuren.

De start van de Sinterklaas periode

  1. Begin met het maken van een verlanglijstje na het eerste sinterklaas journaal. Dit is ongeveer 3 weken van te voren. Begin dan ook pas te vertellen over Sinterklaas, het journaal is een goede richtlijn als start van het seizoen.
  2. Kies 1 vast programma uit wat uw kind mag kijken. Vele zenders hebben hun eigen verhaallijn en dit kan verwarrend werken voor uw kinderen.
  3. Houd u zoveel mogelijk vast aan de normale vaste structuur zoals u bent gewent
  4. Wees duidelijk wat uw kind mag verwachten van de viering en het er na toe leven.
  5. Bekijk Sinterklaas vanuit de ogen van uw kind. Wat kan uw kind aan? Wat vind u kind leuk? Hoeveel spanning kan het aan? Wat is ervoor nodig om hier een leuke dag van te maken?
  6. Wat gaat u doen met Sinterklaas? Lootjes trekken, Cadeautjes kopen, Gedichten schrijven, Surprises maken, Een Sinterklaasspel spelen? Op welke dag of avond gaat u Sinterklaas vieren? Met wie het gevierd wordt (alleen het gezin of met familie/vrienden?) Waar het gevierd wordt (thuis of bij iemand anders?) Hoe laat pakjesavond begint (voor of na het eten, om hoe laat precies?) Waar iedereen zit tijdens pakjesavond (het geeft een veilig gevoel om een eigen, vaste plek te hebben). Schrijf zoveel mogelijk van de activiteiten op de kalender.

De Sinterklaas aftelkalender tot pakjesavond

  1. Maak samen met uw kind een aftelkalender met de dagen van het zetten van de schoen, pakjesavond, waar ze Sinterklaas gaan vieren. Dit geeft duidelijkheid aan uw kind, laat uw kind zelf de dagen af kruisen.
  2. Maak met uw kind duidelijke afspraken wanneer het de schoen mag zetten en hoe vaak geef dit aan op de kalender. Geef hierbij duidelijk aan dat er niet elke keer iets in de schoen zal zitten.

De intocht

  1. De intocht kan veel extra spanning en/of stress met zich meebrengen. Het is druk en veel muziek. Wanneer uw kind veel last hiervan heeft kunt u besluiten alleen de intocht te kijken op tv. Zo is er minder spanning en heeft uw kind er toch iets van meegekregen.
  2. Beperk het aantal intochten dat u gaat kijken tot 1. Sinterklaas komt aan in de stad of dorp, op het winkelcentrum enzovoort.

Het verlanglijstje

  1. Maak afspraken met uw kind hoeveel cadeautjes het mag uitzoeken en opschrijven
  2. Plan een dag in om het lijstje te maken en geef dit aan op de kalender
  3. Leg zoveel mogelijk de speelgoed folders tot die tijd weg
  4. In de winkels is vaak veel muziek van Sinterklaas en is het erg druk, vermijd met uw kind de winkels, winkel de tijd er voor wat minder zodat het minder mee krijgt van de drukte en de stress.
  5. Ga u met uw kind naar de winkels kan het zijn dat uw kind meer gaat vragen om de cadeautjes van het lijstje.

Sinterklaas op of bij …..

  1. Sinterklaas komt op school en op sportclubs, geef hierbij duidelijk aan de leiding of leerkracht aan dat uw kind snel overprikkeld kan raken van de drukte en de spanning en vooral wat ze dan kunnen doen en hoe ze dit bij uw kind kunnen herkennen
  2. Beperk het aantal momenten van een viering, aan de hand wat uw kind aan kan. Hoe meer vieringen hoe meer prikkels, hoe groter de kans dat uw kind overprikkeld is die dag en voor pakjesavond.
  3. Beperk het aantal personen die mee doen aan de viering zoveel uw kind aankan en dat het leuk en gezellig blijft. Zoals bijvoorbeeld een gehele familie kan al extra druk zijn zonder dat er Sinterklaas word gevierd, hierdoor kan het een opstapeling worden van spanningen
  4. Neem wat speelgoed mee zodat uw kind een beetje afleiding heeft tijdens het wachten.

Pakjesavond thuis

  1. Op de dag zelf loopt de spanning uiteraard op. Door er niet te veel aandacht aan te besteden en u vast te houden aan de structuur kunt u dit beperken. Ga deze dag wat vaker even naar buiten om even uit te leven.
  2. Bedenk een vaste manier van het vieren van pakjesavond die elk jaar hetzelfde is. De kinderen leren hoe het gaat en dit geeft minder spanning.
  3. Maak een dobbelsteen met dingen die uw kind mag doen. Bijvoorbeeld 1 cadeautje voor zichzelf, of iets te drinken inschenken. De dobbelsteen bepaald de structuur van de avond.
  4. Wees van te voren duidelijk wat u kind wel en niet mag. Maak regels met uw kind zoals bijvoorbeeld eerst alle cadeautjes en daarna spelen.
  5. Geef uw kind of kinderen om de beurt een taak, maak hiervan een overzichtje zodat uw kind weet wanneer het zijn beurt is voor een taak.

Leer van Sinterklaas

  1. Hoe is het verlopen? Wat ging er goed? Wat zou volgend jaar naders aanpakken en hoe kunt u dit aanpakken?
  2. Wat vond uw kind het leukste aan Sinterklaas? Is het verlanglijstje uitgekomen? Welk cadeautje vond hij/zij het leukste? Bespreek de gehele periode nog een keertje na en geef uw kind de ruimte om te vertellen wat hij leuk vond en wat minder.

Voor kinderen

  • Kinderen hebben vaak niet het geduld om lang aan tafel te zitten en raken door verveling overprikkeld. Zorg voor speelgoed en afleiding, of iets om mee te friemelen.
  • Maak voor uw kind een kerstdiner planning een duidelijk overzicht wat er van hem/haar word verwacht. Het voorafje even van tafel wat doen, hoofdgerecht, van tafel en het toetje. Zo is het voor uw kind duidelijk dat het van tafel mag op de momenten van de planning en zal het tussen door minder snel van tafel willen gaan.
  • Probeer zo veel mogelijk de drukte uit de dag te halen, de kinderen moet en … en .. en … en .. Dit kost heel veel energie voor de kinderen minder en… levert minder stress en prikkels op.
  • Maak samen het kerstdiner en laat u kind hierin mee beslissen bijvoorbeeld het toetje. Ga samen boodschappen doen voor het gerecht en maak het samen.
  • Ondanks de goede voorbereiding en inzichtelijk maken kan het zijn dat uw kind minder spraakzaam is, dit veelal komen omdat het erg veel indrukken opdoet, het anders dan anders, uw kind is dit aan het verwerken, laat uw kind even en na het verwerken komt het gesprek weer opgang
  • Leg een geluiddichte koptelefoon op een vaste plek in huis, die uw kind weet, wanneer het uw kind te veel word, kan hij deze opzetten. Leer uw kind gelijk het op deze plek terug te leggen, zodat deze niet zoek raakt.

Algemene tips

  • Als u meerdere jaren erg overprikkeld bent tijdens het diner, dan kunt u ook alleen bijvoorbeeld het hoofdgerecht en toetje nemen en dus later aanschuiven om minder overprikkeld te zijn maar wel mee te doen, ook al is het dan iets korter.
  • Lavendel werkt ontspannend, heerlijk om bijvoorbeeld een hand of voetmassage mee te geven. Cederwood werkt kalmerend, diffuse na een stress volle dag.

4 Gevolg

  • Maak een crisisnoodplan aan de hand van het artikel, neem de 4 stappen goed in u op zodat u weet hoe u kunt handelen.
  • Weet wat u moet doen als u overprikkeld bent, geef dit ook door aan de gene aan de tafel, zodat ze weten wat ze kunnen verwachten. De gene kunnen erg schikken als u in eens overprikkeld bent, en u niet meer weet hoe u eruit kunt komen. Door het vooraf te mededelen en aan te geven waar ze op kunnen letten, kunnen ze u helpen en ondersteunen en verloopt de avond beter.

5 Plan

Zo begint u:

  1. Plannen = Door het duidelijk te plannen wanneer u wat doet haalt u de extra stress weg omdat u weet wat u moet doen wanneer en u weet al u zich aan de planning houd alles op tijd klaar is. Hoe duidelijker de planning, hoe meer consequent u zich er aan houd, hoe meer rust u heeft.
    1. Wat wilt u gaan doen? Steengrillen of wilt u een 4 gangen menu? Hoeveel personen komen er? Is een extra eter mogelijk?
    2. Wat wilt u over dag gaan doen? Op visite, spelletjes of een buiten activiteit?
    3. wat is het budget? Hoeveel wilt u besteden aan eten en hoeveel aan kleding en hoeveel aan cadeau?
    4. Plan niet te veel activiteiten op een dag, 1 of 2 activiteiten op een dag zijn vaak al genoeg en druk genoeg. Hoe meer activiteiten, hoe meer stress.
  2. Vooruit denken = Begin begin november met het maken van een plan.
    1. Wat hebben we nodig? Wat moet vers zijn en wat kan eerder worden aangeschaft?
    2. Wanneer koopt ik.. ? Wat kunt u nu doen en wat moet wachten tot 1 week van te voren of laatste dag? Welke cadeau kunt u nu al kopen?
    3. Maak een december budgetplan zodat u zeker weet dat u uit komt of over houd het zo vervelend zijn als de kosten hoger uitvallen dan u heeft. Lees het artikel december budgetplan.
  3. Rust = Zorg voor rustige momenten ervoor. Zorg dat u zo ontspannen mogelijk aan de feestdagen kunt beginnen, de spanning kan dan wel oplopen, maar zal minder erg zijn. Probeer voor de tijd plan activiteiten en rust momenten in, maak er de week voor de feestdag meer rust momenten van en minder activiteiten. De stress kost veel energie, door meer te rusten heeft u minder stress en houd u meer energie over.
  4. Welke soort spanning heeft uw kind? Wat in het journaal maakt dat ze extra word geprikkeld? Zijn er ook andere dingen die tegelijk prikkelen? Zoek een balans in de spanning rond het feest, kijk zoveel mogelijk naar uw kind wat uw kind zelf wilt. Bespreek de wensen van uw kind, bijvoorbeeld een stukje kijken van 5 minuten.
  5. De prikkels of de verhaallijn kunt u bespreken voor, tijdens en na het journaal. Hierdoor worden prikkels minder en hierdoor neemt de spanning iets af. Blijf altijd duidelijk dat het een verhaal is en niet de waarheid.
  6. Heeft u kind alleen prikkels bij het journaal of is het gehele sinterklaas feest? Leg aan de hand van pictogrammen uit wat uw kind kan verwachten voor het journaal of het feest. Tel samen met een aftelkalender af tot pakjesavond, zo is het voor uw kind duidelijk wanneer dit is, kruis elke dag door. Hoe duidelijker hoe meer inzicht en overzicht hoe minder prikkels en spanning.
  7. Wanneer uw kind snel gespannen is kunt u ervoor kiezen om dit journaal te kijken, maar vaak word dit op school ook gekeken. Hierdoor ziet uw kind het als nog, het is belangrijk dat u uw kind leert omgaan met de spanning. Geef op school aan dat uw kind het veel spanning geeft, vraag om een alternatief.
  8. Het sinterklaas feest kunt u zelf zo invullen als u dit wilt. Wat wilt u doen aan het feest? Voor kinderen die overprikkeld zijn, is de pieten en sint op halen en pakjesavond vaak al genoeg. Het is niet verplicht om te kijken, dus niet kijken is een optie en er zijn veel meer kinderen die niet kijken. Als kinderen het op school bespreken kan uw kind uitleggen over dat het hierdoor snel overprikkeld raakt, maar bijvoorbeeld wel de verhalen wilt horen.
  9. Beperk het aantal programma’s dat uw kind kijkt, tot 1 zender en 1 programma. Hierdoor lopen er geen verhalen door elkaar en hierdoor is het duidelijk voor uw kind.

Feestdagen met kinderen

Met kinderen neemt de feestdagenstress toe, bij kinderen die al hooggevoelig is dit extra. De kinderen zijn meer prikkelbaar en hebben vaker stemmingswisselingen.

  1. Maak het duidelijk, overzichtelijk en visueel. Maak de feestdagen begrijpelijk/inzichtelijk te maken voor kinderen door te werken met pictogrammen die u op een kalender plakt. Zo kan uw kind af tellen en dit geeft duidelijk wat wanneer mag en gaat gebeuren.
  2. Maak een planning en aftel kalender en afspraken. Hoeveel keer wilt u bijvoorbeeld sinterklaas vieren? Bij oma, thuis en bij vrienden? Zorg dat er niet te veel momenten zijn dit geeft onduidelijkheid en extra drukte. Ook word een kind al snel overspoeld door cadeautjes, zorg dat er niet te veel cadeautjes zijn, het zijn kleinigheidjes. Zorg ervoor dat de kinderen er ook echt iets mee kunnen doen, het is zonde van uw geld als het blijft liggen in de kast, 3 cadeau’s die wat duurder zijn is beter dan 20 kleine cadeautjes waar ze niet veel mee kunnen maar er leuk uit ziet onder de boom of ze zak opvullen.
  3. Neem anti stress spullen mee, geluidsdichte koptelefoon, spelletjes, vermaak
  4. Leer uw kind ontspanningsoefeningen die uw kind kan toepassen als het lastig word.Bijvoorbeeld door yoga of ademhalingsoefeningen. Wanneer u kind dit het gehele jaar door oefent word het steeds makkelijker en meer effectief.

Overprikkeld sinterklaas

  1. Bedenk een plan wat u kunt doen als het voor uw kind te veel is. Wat mag uw kind doen als het overprikkeld raakt of is? Is er een aparte ruimte waar het even weer tot zich zelf kan komen?
  2. Maak hierover afspraken en leg deze duidelijk aan uw kind uit zodat het zelf actie onderneemt op het moment.
  3. Leer uw kind enkele ademhalingsoefeningen en oefen dit in de tijd voor pakjesavond, hierdoor leert u uw kind een manier aan van het omgaan met stress en spanningen en uw kind kan dit toepassen bij overprikkeling op pakjesavond en de tijd erna.
  4. Maak van de pakjesavond een pakjesmiddag of ochtend. Hoe eerder op de dag de kinderen de cadeautjes kunnen uitpakken hoe korter ze in de spanning zitten. De spanning of cadeaustress is de spanning voor de cadeautjes. Ze willen graag weten wat en hoeveel ze krijgen. Wanneer de cadeautjes zijn uitgepakt zal de stress afnemen. Dit is wel positieve spanning.

Kerstmis

  1. Plan zoveel mogelijk in en maak het zo duidelijk mogelijk voor u zelf. Hoe duidelijker en overzichtelijker het is hoe minder prikkels u ervaart en hoe meer tijd u overheeft voor de gezelligheid van het diner. Leg kinderen aan de hand van pictogrammen uit wat er gaat gebeuren en wat er word verwacht.
  2. Bereid voor wat u voor kunt bereiden, doe zo min mogelijk alles in een keer, verspreid het over de dag/dagen.
  3. Ken en herken de signalen die bij een overprikkeling bij u horen. Niet iedereen reageert het zelfde. Hoe voelt u zich als u meer stress heeft? Wat gebeurt er daarna en wanneer is het foute boel? Door zoveel mogelijk te erkennen en herkennen kunt de prikkels eerder stoppen en verminderen.
  4. Hoe ging het vorig jaar? Wat zijn de punten die goed gingen? wat zijn de punten dat het minder ging en waarom ging het minder? Wat kunt u doen om deze punten dit jaar anders aan te pakken? Kijk een aantal jaren kerst terug en probeer zoveel mogelijk te leren van de manier hoe u het toe aan heeft gepakt, verbeter dit waar mogelijk. Het verschil kan hem vaak al zitten in een kleine verandering. Schrijf na kerst de punten van dit jaar op. Als u dit elk jaar bij houd heeft u een overzicht en zal oud en nieuw steeds makkelijker gaan.
  5. Tussen de gangen door zit vaak een pauze, het afhalen van de borden en het brengen van de volgende gang. Maak hier gebruik van om u even terug te trekken bijvoorbeeld even 5 minuten buiten frisse lucht opdoen.
  6. Neem voldoende rust van te voren en zorg voor gezonde voeding en voldoende beweging
  7. Maak en onthoud het crisis noodplan, weet de 4 stappen die u kunt nemen om weer uit de crisis/aanval te komen. Maak een eigen plan B wat te doen als het toch mocht gebeuren? Welke actie gaat u direct nemen?

E-GGZ

E-GGZ

Welkom op het profiel van GGZ. GGZ staat voor geestelijke gezondheidszorg. Met de informatie die we delen willen we taboe op psychische problematiek verminderen en al het zou kunnen stoppen. Iedereen kent iemand met psychische problematiek, het zo een heel normaal onderwerp moeten zijn om te bespreken. De artikelen gaan over diagnose, medicatie en behandelaars. De diagnose waar ik over schrijf zijn o.a. autisme, borderline, ptss, depressie, hsp.